Czym jest osnowa geodezyjna i jak wpływa na pomiary?
Żeby pomiar granicy działki miał sens, musi się do czegoś odnosić — nie da się po prostu „zmierzyć” punktu w próżni. Tym punktem odniesienia dla całej geodezji w Polsce jest osnowa geodezyjna.
Definicja
Osnowa geodezyjna to sieć punktów o precyzyjnie i jednoznacznie określonych współrzędnych (a w przypadku osnowy wysokościowej — wysokościach), rozmieszczonych na terenie całego kraju i utrzymywanych przez służbę geodezyjną. Każdy nowy pomiar — czy to granicy działki, czy przebiegu drogi — jest „zaczepiony” o te punkty, dzięki czemu współrzędne z różnych pomiarów, wykonanych w różnym czasie i przez różnych geodetów, dają się ze sobą jednoznacznie porównać.
Rodzaje osnowy
- Pozioma — współrzędne płaskie (X, Y) w państwowym układzie odniesień przestrzennych.
- Wysokościowa — wysokości punktów względem przyjętego poziomu odniesienia.
- Grawimetryczna — dane o polu grawitacyjnym Ziemi, wykorzystywane w bardziej zaawansowanych opracowaniach.
Osnowę dzieli się też na podstawową (rzadsza sieć punktów o najwyższej dokładności, obejmująca cały kraj) i szczegółową (gęstsza sieć lokalna, zakładana m.in. na potrzeby konkretnych opracowań i miast).
ASG-EUPOS — współczesna osnowa satelitarna
Dziś większość precyzyjnych pomiarów geodezyjnych w Polsce (w tym pomiarów RTK) nie opiera się już wyłącznie na fizycznych punktach osnowy klasycznej, tylko na systemie ASG-EUPOS — sieci referencyjnych stacji GNSS, która w czasie rzeczywistym dostarcza poprawki pozwalające osiągnąć dokładność pomiaru rzędu pojedynczych centymetrów. To właśnie z takiej infrastruktury korzystają nowoczesne odbiorniki GPS/RTK, w tym nasz moduł pomiarowy RTK do wypożyczenia.
Dlaczego to ma znaczenie dla właściciela działki
Jakość osnowy, do której odniesiono dany pomiar, oraz metoda pomiaru (klasyczna tachimetria sprzed lat vs współczesny GNSS/RTK) przekładają się bezpośrednio na to, jak bardzo można ufać współrzędnym konkretnego punktu granicznego — o czym piszemy szerzej w artykule klasy dokładności punktów granicznych. W uproszczeniu: nowoczesny pomiar oparty o ASG-EUPOS jest zwykle znacznie dokładniejszy niż pomiar sprzed kilkudziesięciu lat, oparty o rzadszą, klasyczną osnowę.